4 Ekim Dünya Hayvan Hakları günüdür. Yıllarca doğadaki, sokaktaki ve insanların sahiplendikleri hayvanları korumak için uğraşan kuruluşlar, 4 Ekim 1931 yılında toplanarak 4 Ekim gününü Dünya Hayvan Hakları Günü saydılar. 4 Ekim’in anlamı doğanın ve hayvanların koruyucusu sayılan Aziz Francis of Assisi’den geliyor. 4 Ekim Aziz Francis of Assisi yortusu.

UNESCO 15 Ekim 1978 tarihinde Hayvan Hakları Evrensel Bildirgesini kabul ederek hayvan korumacılığına evrensel bir nitelik kazandırdı.

Hayvan Hakları evrensel bildirgesi 14 maddeden oluşmaktadır:

1. Bütün hayvanlar yaşam önünde eşit doğarlar ve aynı var olma hakkına sahiptirler.

2. Bütün hayvanlar saygı görme hakkına sahiptir. Bu hakkı çiğneyerek onları sömüremezler. Bilgilerini hayvanların hizmetine sunmakla görevlidir. Bütün hayvanların insanca gözetilme, bakılma ve korunma hakları vardır.

3. Hiçbir hayvana kötü davranılamaz, acımasız ve zalimce eylem yapılamaz. Bir hayvanın öldürülmesi zorunlu olursa, bu bir anda, acı çektirmeden ve korkutmadan yapılmalıdır.

4. Yabani türden olan bütün hayvanlar, kendi özel doğal çevrelerinde karada, havada ve suda yaşama ve üretme hakkına sahiptir. Eğitim amaçlı olsa bile özgürlükten yoksun kılmanın her çeşidi bu hakka aykırıdır.

5. Geleneksel olarak insanların çevresinde yaşayan bir türden olan bütün hayvanlar uyumlu bir biçimde türüne özgü yaşam koşulları ve özgürlük içinde yaşama ve üreme hakkına sahiptir.

6. İnsanların yanlarına aldıkları bütün hayvanlar doğal ömür uzunluklarına uygun sürece yaşama hakkına sahiptir. Bir hayvanı terk etmek acımasız bir davranıştır.

7. Bütün çalışan hayvanlar iş süresi ve yoğunluğunun sınırlandırılması ve güçlerini artırıcı bir beslenme ve dinlenme hakkına sahiptir.

8. Hayvanlara fiziki ya da psikolojik bir acı çektiren deneyler yapmak hayvan haklarına aykırıdır. Tıbbi, bilimsel, ticari ve başkaca biçimlerdeki her türlü deneyler için de durum böyledir.

9. Hayvan beslenmek için yetiştirilmişse de bakılmalı, barındırılmalı, taşınmalı, ölümü de acı çektirmeden ve korkutmadan olmalıdır.

10. Hayvanlardan insanların eğlencesi olsun diye yararlanılamaz, hayvanların seyrettirilmesi ve hayvanlardan yararlanılan gösteriler hayvan onuruna aykırıdır.

11. Zorunluluk olmaksızın bir hayvanın öldürülmesi yaşama karşı suçtur.

12. Çok sayıda yabani hayvanın öldürülmesi demek olan her davranış bir soykırım, yani bir suçtur.

13. Hayvan ölümüne de saygı göstermek gerekir. Hayvanın öldürüldüğü şiddet sahneleri sinema ve televizyonda yasaktır.

14. Hayvanları koruma ve savunma kuralları, hükümet düzeyinde temsil olunmalıdır. Hayvan hakları da insan hakları gibi yasayla korunmaktadır.

Bugün soyu tükenmekte olan pek çok yaban hayvanı Birleşmiş Milletler gözetiminde korunmaktadır. Bu amaçla dünyanın pek çok yerinde milli parklar kurulmuş, yaban hayvanlarını avlanması ya yasaklanmış ya da kurallara bağlanmıştır.

Türkiye’de hayvan korumacılığıyla ilgili ilk yasal düzenlemeler Osmanlı döneminde yapılmış. Bu düzenlemeler genellikle yük hayvanlarının ağır koşullarda çalıştırılmalarını engellemeye yönelik olmuş. Sokaklarda yaşayan hayvanlarla da hayvanları seven kişiler ilgilenmiş. 1902 yılında Türkiye’ye gelen Amerikalı Alice Manning öncülüğünde başlatılan çalışmalar 1912 yılında İstanbul Himaye-i Hayvanat Cemiyeti’ni doğurdu. Balkan Savaşı Kurtuluş Savaşı yıllarında etkisiz kalan cemiyet 1924 yılında Himaye-i Hayvanat Cemiyeti olarak çalışmalarına yeniden başladı. Onun devamı olduğunu ileri süren Türkiye Hayvanları Koruma Derneği, “kamu yararına” iki hayvan korumacı dernekten biridir.

Hayvan korumacılığı ile ilgili kanun çıkarma çalışmaları 1991yılında başlatıldı. Ancak kanun Türkiye’nin Avrupa Hayvan Hakları Sözleşmesini 2003 yılında imzalamasından sonra 2004 yılına çıkarıldı. 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu halen yürürlüktedir. Kanunun uygulama yönetmeliği de ancak 2006 yılında yayımlanabilmiştir.

Bu konuda yazacak çok şey var ama yerimiz dar.

Şunu bilmeli: Eksiğiyle, gediğiyle sahipsiz hayvanları koruyan bir kanun var.

Sadece uygulamakla yükümlü kurumların kanuna aykırı davrananlarıyla özürlü…

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.