Adalet sözcüğünün TDK da anlamı, hak ve hukuka uygunluk; hak ve hukuku gözetme ve yerine getirme; doğruluktur. Adalet, en geniş anlamda, hem adil olanın sağlanmasını hem de felsefi açıdan neyin adil olduğunun tartışmasını içerir. Adalet kavramı; etik, akılcılık, hukuk, din, eşitlik ve hakkaniyeti de içeren birçok alana, farklı görüşlere ve perspektiflere dayanır. Adalet kelimesi şahsi ya da grup, toplum amacına uygun birçok farklı alanda değerlendirilmektedir. Bu sebepten dolayı kelime anlamı üzerine bakıldığı zaman, değişik biçimlerde ifade edildiğini eklemek mümkündür. Buna göre adalet, hem hak ve hukuka uygunluk, hem hakkı gözetme, hem doğruluk, hem türe, hem herkes için kendine uygun düşeni, kendi hakkı olanı vermektir. Anlaşıldığı üzere TDK da bile adalet tanımı, tek bir tanım içermektedir. Kendisini ya da çevresini beğenmeyen insan, bir şeylerle tutunma ve onu savunma ihtiyacı duymaktadır.  Bundandır ki adalete getirilen tanımları yazmak ile bitiremeyiz.  Adalet kavramını, bilim, felsefe ve dinler bazı ortak duygu ve düşüncelere dayandırsa bile, farklı temellere oturtmuşlardır. . Felsefenin adalet tanımı;  doğrunun, hakkın korunması, doğru olanın öz belirtisi olarak geçer. Adalet en çokta birey “hakkı, doğrusu” ve toplum “hakkı ve doğrusu” arasında çelişkiler barındıra bilmektedir. Felsefenin adalet tanımındaki doğru ve hak bile, çoğunlukla birbirini boşa çıkaracak şekilde çelişebilmektedir. 

Adalet bütün sorunlarımızı çözemez, farklılıklarımız olduğu sürece, birisi için adalet anlamına gelen şey,  bir başkası için haksızlık, adaletsizlik olacaktır.  O zaman kimin adaletini uygulamamız gerektiğini nasıl bileceğiz. Adalet bir kavramdır. Ve insan eliyle oluşturulmuştur. İnsan doğası gereği her zaman saldırılara karşı savunma mekanizması geliştirir, fakat iltifatlara karşı savunma mekanizması oluşturmadığı için, eninde sonunda güzel dile, güçlü hitabete yenik düşer. Bir insana aşırı iltifat ederseniz, onda kibir geliştirerek kişilik ölümünü gerçekleşmesi için zemin hazırlamış olursunuz. Kavramlarda öyledir, bir kavrama aşırı iyilik yüklerseniz, o kavramı aşırı yücelttiğiniz için, o kavramı aşırı yozlaştırarak, ölümünü hazırlamış olursunuz.  Her kesimin kendine göre bir iyi ve güzel tanımı vardır. Haklar bile sosyal ilişkiler mevzubahis olduğunda çelişebilmektedir. Kimine göre adalet ceza verme, kimine göre kol, kafa kesmek, kimine göre affetmek, kimine göre ise affetmek olabiliyor. İnsan hakları evrensel bildirgesinde belirtilen insan hak ve hürriyet bile, sosyal yaşam içerisinde çelişkilere neden olabilmektedir. Kavramlara fazla anlam yüklenildiği zaman, o kavram daha iyi olmamak ile birlikte, birer tabu halini almaktadır.  Herkes için adalet diye haykırdığımız şey, sadece kendi çıkar ve haklı olmamızı öne çıkaran şey olmayacak mıdır? Herkes için adalet diye bağırdığımız zaman, kimse ölmesin, öldürülmesin diye çığlıklar attığımızda bile, bize ters gelen bir düşüncenin ölmesini isteyebiliyoruz. Çocuk tecavüzcüleri idam edilsin, ölsün isteyebiliriz, haklı temellere dayandırarak. Terörizmi yapan da bir insan ya da insanlardır. Herkese adalet diyorsak, onlarında yaşama hakkı vardır. Dinlerin adaletini beğenmiyoruz, bilimin, felsefenin adaletini beğenmiyoruz. Aslında hiçbir şeyi beğenmiyoruz, hatta kendimizi bile beğenmiyoruz. O zaman ne yapacağız, insanlık iyi olmak için bir şeye nasıl tutunacak. Bu sorunun cevabı, kavramları kullanırken, hayatımızın amacı yerine koymamamız gerekiyor. Hayat değişen bir şey ve esnekliği seviyor. Bilim ve felsefeyle birlikte olabilirliklere inanmak ve hiçbir şeyi aşırı abartmamak, insanlığın geçici olarak sorunlarını çözmede, şimdilik etkili olabilir.

 İnsanlık, mitolojik dönemin büyüsünden bir türlü kurtulamamış gibi hareket ediyor. Mitolojik dönemin insanı, insan ve doğa olaylarını ve eylemlerini tanrılaştırırken, bugünün insanı da eşitlik, demokrasi, adalet vs. kavramlara tanrısal bir kuvvetmiş gibi yaklaşmaktan kendini alıkoyamıyor. Abartmayı çok seviyoruz belki. Abartılar, egomuzu besleyerek, bizleri tanrılaştırıyor. Bu durum, yanlış olsa bile hoşumuza gidiyor olabilir.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner291