banner214

Zeki çocuk veya yetenekli çocuk dediğimizde, hareketli çocuklara veyahut matematik zekâsı iyi olan çocuklara zeki diyoruz veya yetenekli diyoruz. Oysa her çocuğun farklı alanlarda kendilerine göre zekâsı vardır. Biz çocukları böyle kalıplara soktuğumuz için çocukları keşfetmekte zorlanıyoruz ya da keşfetme uğraşına hiç girmiyoruz. Klasik bir tabirle balığı uçmaya zorluyor, kuşu yüzmeye zorluyoruz. Boşa çaba sarf ediyoruz. Belli testlerle ve bu işin profesyonellerinin uzun süreli gözlemleriyle çocukların yetenekleri, kapasiteleri ölçülebilir ve gözlemlenebilir. Yıllar boyunca insanlar, zekânın; özellikle mantıksal ve matematiksel alanlarda, problem çözme yeteneğimizi belirleyen, tek yönlü bir zihinsel işlev olduğunu düşünmüşlerdir. Fakat yaklaşık kırk yıl önce, Howard Gardner bu fikrin temelini sorgulayıp, genel olarak kabul edilen zekâ kavramına bir alternatif olarak, Çoklu Zekâ Kuramını ortaya attı.

     Temel olarak Gardner, insanların hayatlarının her alanına uygulanan evrensel manada bir zekâ kavramının olmadığını fark etti. Aslında Çoklu Zekâ dediği durum, hepimizin farklı zekâ türlerine sahip olduğudur. Böylece, zekâ hakkındaki en son psikolojik yaklaşımlar, bu geleneksel ve muhtemelen adaletsiz zekâ kavramını geride bıraktı.

     Zekâ, yakın zamana değin, sadece mantıksal ve matematiksel ya da dilbilimsel manada ölçülüp değerlendirilen bir kavramdı. Ancak Gardner, Çoklu Zekâ Kuramını, bilişsel yeterliliği “zekâ” olarak adlandırılan bir beceri, yetenek ve zihinsel yetenek grubu olarak görür. Dahası, herkes bu becerilere, zihinsel dürtülere ve yeteneklere bir dereceye kadar sahiptir.

     Gardner, zekâyı “Problem çözme ya da bir ya da daha fazla kültürel ortam içinde, değer yaratan ürünler ortaya koyma becerisi” olarak tanımlar. Ve bu, bazı zekâ türlerinin, akademik başarı ile ilgili olduğu kadar diğer alanlar ile de ilişkili olduğunu göstermektedir. İş çevrelerinde veya sportif faaliyetlerde başarılı olmak da zekâ gerektirir. Fakat uğraşı halinde olduğumuz her farklı alan için, farklı bir zekâ kullanıyoruz. Daha iyi ya da daha kötü değil, sadece farklı bir zekâ türünden bahsediyoruz. Başka bir deyişle; Einstein, Michael Jordan’dan daha zeki ya da daha aptal değil. Bunun yerine; ‘‘Bu insanların zekâsı, farklı alanlar ile daha iyi uyuşur.’’ diyebiliriz.

     Çoklu Zekâ Kuramının temelinde yatan öğreti, öğretim yöntemlerimizi her bireyin zekâsına göre uyarlamaktan geçer. Buna benzer bir şekilde eğitim metodu, eğitim maliyetlerini de (zaman, kaynak, enerji) düşürecektir.

     Zekâ geliştirebileceğiniz bir beceridir.

     İkinci ve aynı derecede önemli olacak şekilde, Gardner zekâyı bir yetenek olarak tanımlar. İnsanların, kendi zekâ kapasitelerini doğuştan ve değişmez olarak gördükleri zamanı çok geçmişte aramaya gerek yok. ‘‘Ya zeki doğarsın ya da doğmazsın ve istediğin kadar eğitimli ol, bunu değiştirmek için hiçbir şey yapamazsın.’’ Bu gibi düşüncelerin bir sonucu olarak, uzun zamandan beri, insanlar zihinsel yetersizliği olan insanların eğitimini, bir zaman kaybı olarak gördükleri için, anlamsız olarak algıladılar. Zekâyı bir yetenek olarak tanımlamak, onun geliştirebileceğiniz bir yetenek olduğu anlamına gelir. Gardner, bu manada, genetik mirasımızı inkâr etmiyor. Bunun yerine, bu “potansiyelin” bir kişinin çevresine, deneyimlerine, eğitimine ve benzerleri kıstaslara göre gelişeceğini savunuyor. Zekâ geliştirebileceğiniz bir beceridir. İnsanlar olarak hepimizin zekâmızı artırma potansiyeli vardır.

     Seçkin sporcular, kendi doğal yetenekleri ne kadar iyi olursa olsun, antrenman yapmadan zirveye ulaşamazlar. Matematikçiler, şairler ya da duygusal açıdan yüksek zekâya sahip insanlar için de aynı şeyi söyleyebiliriz.

     Bu nedenle, Howard Gardner tarafından önerilen Çoklu Zekâ Modeline göre, yeteneklerimiz ve  motivasyonumuz tarafından desteklenen zekâmızı geliştirebilme potansiyeline sahibiz.

     Çoklu Zekâ Kuramına göre 8 çeşit zekâ alanı şöyledir:

1. Mantıksal ve Matematiksel Zekâ

2. Sözel ve Dilbilimsel Zekâ

3. Müzikal ve Ritmik Zekâ

4. Görsel ve Mekansal Zekâ

5. Bedensel-Kinestetik Zekâ

6. Sosyal Zekâ

7. Doğasal Zekâ

8. Varoluşçu Zekâ

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner198

banner227

banner233

banner255

banner231